Energiezuinige bedrijfshal Kwekerij Buijsman

Een bedrijf gericht op de toekomst
 
Wie het erf oprijdt van kruidenkwekerij Buijsman in Andijk, ziet het direct. Dit is een modern bedrijf, waar liefde voor het tuindersvak en nieuwe technieken hand in hand gaan. Energiebesparing is aan de orde van de dag in de werkruimte, kweek- en koelcellen. Piet Buijsman: ‘In crisistijd is het juist voordelig om te investeren.’
 
Van pol naar volwaardige plant
Kwekerij Buijsman is een familiebedrijf dat voornamelijk levert aan groothandels en groentespeciaalzaken. Bieslook is het belangrijkste product van het bedrijf, maar uit de kassen komen ook basilicum, koriander, dille, munt en peterselie. Wat ’s morgens vers wordt verpakt, ligt ’s middags in de zaak. Speciaal voor zijn potten bieslook bouwde Buijsman eind 2009 een nieuwe, energiezuinige bedrijfshal. ‘We kweken bieslook nu in zeven lagen boven elkaar. Elke laag heeft zijn eigen belichting. Op deze manier gaan we in één week tijd van pol naar volwaardige plant.’ Op termijn levert de nieuwe hal een energiebesparing van 25 procent op. De kweker kreeg hiervoor subsidie van het ministerie van de LNV, uit de regeling Marktintroductie energie-innovaties (MEI). Ook maakte hij gebruik van de Energie-investeringsaftrek (EIA).
 
Ideale en energiezuinige omstandigheden
De korte tijd die zijn bieslook nodig heeft om te groeien, bereikt Buijsman door ideale omstandigheden te creëren voor de planten. ‘Voor de belichting gebruiken we ledlampen. Die verspreiden wit licht dat te vergelijken is met daglicht. De lampen gaan lang mee: zo’n vijftien tot twintig jaar. Het klimaat in de hal wordt geregeld door de klimaatcomputer. Die stuurt ondermeer de ventilatoren in het dak aan. Verder is de hele hal zo energie-efficiënt mogelijk ingericht: ook in de werkruimte hangen ledlampen en voor verwarming en koeling maken we gebruik van warmte/koudeopslag. In plaats van een verwarmingsketel hebben we een buizensysteem in de vloer van de hal, waardoor koelvloeistof stroomt. In de winter onttrekt het systeem warmte uit de bodem en zorgen warmtepompen voor een verdere verhoging van de temperatuur. Hiermee verwarmen we ook onze kassen. In de zomer draait het systeem andersom en zorgt het voor koeling.’
 
Meer rek in de bedrijfsvoering
De nieuwe bedrijfshal met warmtepompen, warmtewisselaars en ledlampen kostte kwekerij Buijsman 900.000 euro. ‘Een enorme investering, maar de oude schuur uit 1985 was echt aan vervanging toe’, vertelt Buijsman. ‘Het is wel zo dat we zonder subsidie en de EIA minder ver zouden zijn gegaan op energiegebied. De regelingen maken het aantrekkelijk flink te investeren, ook in crisistijd. De crisis is trouwens ook een voordeel: bouwen is nu een stuk goedkoper.’ Buijsman is al lange tijd bekend met het bestaan van de EIA. ‘We lopen elk jaar de EIA-lijst door die je kunt downloaden. Welke investeringen komen in aanmerking voor deze aftrek?’ Ook al maakt de kweker regelmatig gebruik van de regeling, toch wil hij er niet te afhankelijk van zijn. ‘Ik zie ‘t als een extraatje. Je moet de investeringen ook kunnen doen zonder belastingaftrek. Dat is nodig om je bedrijf gezond te houden. Maar dankzij de EIA zit er wel meer rek in onze mogelijkheden.’
 
Investeren in onderzoek en ontwikkeling
Om in aanmerking te komen voor belastingaftrek voor de ledbelichting van zijn planten, moest Buijsman geduld opbrengen. ‘Er waren Amerikaanse rapporten die aangaven hoeveel energie er met ledbelichting te besparen viel. NL Energie en Klimaat wilde ook Nederlands bewijs. TNO heeft toen onderzoek gedaan en aangetoond dat ledbelichting energie kan besparen. Vanaf 2010 staat ledbelichting als ‘specifieke’ code op de EIA-lijst.’ Omdat Buijsman in 2009 investeerde heeft hij de ledbelichting nog ‘generiek’ gemeld. Buijsman raadt collegatuinders aan gebruik te maken van de EIA en andere regelingen gericht op duurzaam energiegebruik. ‘Energie is interessante materie, je kunt er veel op besparen en je werkt aan de toekomst van je bedrijf. Van mij mag de overheid nog veel meer investeren in onderzoek en het ontwikkelen van nieuwe technieken.’
 
Onderscheid ledbelichting en ledverlichting
Buijsman heeft zowel ledbelichting, voor de groei van zijn kruidenplanten, als ledverlichting aangeschaft, voor het verlichten van de werkruimten in zijn bedrijfshal.
Ledverlichting in bedrijfsgebouwen: Sinds 2009 is EIA hiervoor mogelijk als aangetoond kan worden dat de aangeschafte verlichting (zoals ledbuizen of spots) voldoen aan bepaalde normen voor lichtstroom (lumen) per elektrisch vermogen (Watt). Deze normen staan in de energielijst. Voor noodverlichting en ledlampen in koel- en vriescellen was EIA al langer mogelijk. Ledbelichting voor tuinbouwgewassen staat sinds 2010 ‘specifiek’ op de energielijst: deze is voor meerlagenteelt bedoeld en voor daglichtdichte ruimten.