Nederlandse oases in woestijnsteden

Miljoenenmetropolen als Riyadh, Dubai, Abu Dhabi en Doha groeien razendsnel. Samen met het besef dat tussen al dat beton ook ruimte voor groen moet komen. Een interessante markt voor Nederlandse bedrijven en organisaties in groenvoorziening, die als meerwaarde hun focus op duurzaamheid hebben. "Er gaat hier steeds meer geld naar planmatig groen."



"Ook stadsbewoners kunnen niet zonder planten en bomen. Daar zijn we het in Nederland al langer over eens”, zegt Philip de Jong, Landbouwraad voor de Golfregio op de Nederlandse ambassade in Abu Dhabi. "En hoewel steden in de Golfstaten midden in de woestijn liggen, komt ook daar steeds meer aandacht voor mooi aangelegde parken, plantsoenen en wegbermen. Enerzijds vanwege de vele expats, anderzijds omdat de lokale bevolking steeds hogere eisen stelt aan de kwaliteit van leven."

Waar het Westen een lange traditie kent van bijvoorbeeld openbare parken in Engelse landschapsstijl, heeft de Golfregio geen cultuur van planmatig groen. De Jong: "Pas vanaf de jaren zeventig begonnen de rijken in deze landen met het aanleggen van vaak exorbitante privétuinen, betaald van oliegeld. Je zag de meest waanzinnige ontwerpen, met veel waterpartijen en uitheemse plantensoorten. In de openbare ruimte kwam die aandacht voor groen echter nog niet terug."

Wandelroutes tegen suikerziekte
Maar dat beeld verandert de laatste jaren. "De overheden denken steeds bewuster na over de openbare leefruimte. Bijvoorbeeld ter bevordering van de gezondheid van hun stedelingen. Zo lijden relatief veel inwoners van de Golfstaten aan suikerziekte, waarbij gebrek aan beweging een rol speelt. Het Saoedische Riyadh legt daarom aantrekkelijke wandelroutes aan. En in Abu Dhabi heeft de overheid inmiddels gedetailleerde voorschriften voor de aanleg van openbaar groen."

Ze laten zich hierbij inspireren door het Westen en Westerse ondernemers springen dan ook in op deze nieuwe markt. Met als grootste opdrachtgever de overheden. "Gemeenten steken veel geld in het vergroenen van de openbare ruimte. Daarnaast komen er opdrachten van grote investeerders, die ook groenvoorzieningen willen in bijvoorbeeld pretparken en hotels. En er is natuurlijk de particuliere markt: de privétuinen."

Groen als sluitpost
Bij de aanleg van groen in de Golfregio zijn landschapsarchitecten uit diverse landen actief. Nederlandse ondernemers kunnen zich onderscheiden door hun oog voor duurzaamheid en het integreren van ontwerpen in grotere structuren. "Je ziet dat er vooralsnog vooral losstaande groenvoorzieningprojecten worden opgezet, die het sluitstuk vormen van onroerendgoedprojecten", aldus De Jong. "Nederlanders zijn er goed in om daar samenhang in aan te brengen, en de groenvoorziening in te passen in het stedelijk ontwerp."

Daarnaast is er nog veel te winnen als het gaat om duurzaamheid. "Vaak schroomt men niet om uitheemse planten te gebruiken die je na een paar maanden alweer moet vervangen. Waarom zou je niet gelijk kiezen voor planten die met weinig water toekunnen en passen bij het klimaat? Daarnaast kun je het zand in de bodem bijvoorbeeld vermengen met organisch materiaal, waardoor deze beter water vasthoudt. En groen werkt aan een betere luchtkwaliteit. Nederland heeft veel expertise als het gaat om dit soort green city-zaken; daar liggen dus kansen."

Samen de boer op
De Jong benadrukt dat het geen makkelijke markt is. "De zakencultuur is heel anders dan in Nederland. Het winnen van vertrouwen kost veel tijd. Ook horen we van lokale opdrachtgevers wel eens dat Nederlandse ondernemers soms te weinig rekening houden met hun wensen en te snel met een vooropgezet idee komen." Voor Nederlandse ondernemers die hun kansen willen verkennen, organiseert het ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie van 18 tot 25 november een landscaping missie naar de regio. "We denken dat de meest kansrijke aanpak is om met bedrijven en wetenschap gezamenlijk de boer op te gaan. En ontwerp, toelevering, beheer en training in één pakket aan te bieden. Daarvoor hopen we met deze missie aanknopingspunten te bieden."

Plantenleverancier zoekt proeftuin
Rupert Spaargaren, eigenaar van W.J. Spaargaren BV, een groothandel in sierplanten: "In Dubai wordt in rap tempo gebouwd. Daar moet een markt zijn voor groenvoorziening, dachten we een paar jaar geleden. We besloten onze kansen te verkennen. We kregen er echter niet zo snel voet aan de grond. Allereerst omdat het tijd kost het vertrouwen van opdrachtgevers te winnen. Maar ook omdat we moeten uitvinden welke planten geschikt zijn voor het klimaat in deze regio. Heel anders dan in de noordelijke landen, waaraan wij gewoonlijk leveren. Toch zien we juist daarin de uitdaging, in het zoeken hoe we kunnen voldoen aan lokale omstandigheden."
 
"Onze eerste gedachte was dat we toe moesten naar de wat gematigde klimaatzones, richting de bergen van Iran. Maar vanwege het handelsembargo staan die activiteiten op een laag pitje. Nu focussen we ons op de Emiraten, en opdrachtgevers als overheden en projectontwikkelaars. Om uit te vinden wat daar het best groeit, hopen we een proefproject te kunnen doen. We gaan mee met de landscapingmissie om te kijken of we zoiets in samenwerking met bijvoorbeeld landschapsarchitecten kunnen oppakken. Ik denk dat Nederlanders meerwaarde kunnen bieden. Wij zijn immers goed in het omgaan met regelgeving, hebben een hoog serviceniveau en kennis van bodemverbetering en duurzaamheid. Zo’n gezamenlijke missie moet zeker vruchten afwerpen."

Midden-Oosten en Noord-Afrika Challenge
Ook interesse in zakendoen in het Midden-Oosten?
Kom dan op 13 oktober naar de MENA Challenge van NL EVD Internationaal

Meer informatie
Zakendoen in de Golfregio
Landbouwraad voor de Golfregio